Minder drukte bij huisartspraktijken

Huisartsenpraktijken worden steeds drukker. Om die drukte te verminderen, besloot Julius Gezondheidscentrum in Utrecht om een verpleegkundig specialist, oftewel VS, op te leiden. De VS neemt dan een deel van de taken van de huisarts over. Huisarts Mariska van Eenige was eerst sceptisch over deze taakherschikking. Maar nu waardeert ze de verpleegkundig specialist enorm. Ze vertelt hoe de VS huisartsen en patiënten ondersteunt.

Toenemende drukte

Zoals gezegd, is er een steeds grotere drukte in huisartspraktijken. Mariska merkt dit ook: ‘‘Aan het begin van de week staan de eerste dagen al volgepland. Het is niet alleen drukker op het spreekuur, maar we zien ook meer gecompliceerde problemen.’’ Ze noemt hier verschillende redenen voor. ‘‘Wij komen hier typische problemen uit de stad tegen. Bijvoorbeeld mensen met een lager inkomen en uit verschillende sociale klassen. Verder worden mensen steeds ouder. Daardoor krijgen ze meer zorgvragen. Maar ook blijven ze langer thuis wonen. Dat betekent dat ze ook langer bij de huisarts komen. We kijken daarom in de eerstelijnszorg hoe we de werkdruk kunnen oplossen.’’

Verpleegkundig specialist neemt werkzaamheden over

Om die werkdruk te verminderen, kwam er in de praktijk van Mariska een verpleegkundig specialist. Mariska: ‘‘Eerst voelde ik er niet veel voor. Ik dacht: ‘Zo’n verpleegkundige gaat alle kleine kwalen doen’. Dat terwijl het juist fijn is om tijdens je spreekuur af en toe iets kleins tussendoor te doen. Want we zien al zoveel grote, lastige problematiek.’’ Maar al snel zag ze het wél zitten. Mariska: ‘‘Toen in onze praktijk een VS in opleiding kwam, besloot ik dat ik er, ondanks mijn weerstand, maar gewoon in mee moest gaan. Nu ben ik helemaal om.’’

Specialistische kennis

Mariska legt uit dat de VS specialistische kennis heeft. ‘‘Onze verpleegkundig specialist werkte eerst in de wijk als wondverpleegkundige. Dat is een toegevoegde waarde voor de praktijk. Hij weet er namelijk veel vanaf. Die kennis deelt hij met de huisartsen en assistentes. Zo kunnen we patiënten langer in de praktijk houden. Anders hadden we ze waarschijnlijk doorverwezen naar het ziekenhuis. Door de hulp van de VS zorgt dit niet voor een extra druk op het huisartsenspreekuur.’’ Naast wondzorg wordt de VS opgeleid op andere gebieden. Zo is hij uiteindelijk breed inzetbaar. Hij doet nu bijvoorbeeld ook dermatologische en KNO-klachten en helpt bij problemen met het bewegingsapparaat.

Snel geholpen

Door de hulp van de verpleegkundig specialist zijn patiënten nu sneller aan de beurt. Dat ziet Mariska als groot voordeel: ‘‘de VS zit over het algemeen wat minder vol, dus patiënten kunnen snel terecht. Dat vinden ze heel erg fijn.’’ Een ander pluspunt is dat het niets afdoet aan de kwaliteit van de zorg. Mariska: ‘‘Voor kleinere klachten vinden veel patiënten het ook niet nodig om per se de huisarts te zien. Ze zijn blij als ze geholpen worden. Als ze bijvoorbeeld een brandwondje hebben, vinden ze het prima als de verpleegkundig specialist ze helpt.’’

Meer rust

Is haar spreekuur door de hulp van de VS ook rustiger geworden? Dat durft Mariska niet te zeggen: ‘‘voor elke patiënt die de VS overneemt, krijg ik weer een andere patiënt in de plaats. Ik weet daarom niet of de wachttijd voor anderen is afgenomen.’’ Wel merkt ze dat er meer rust is bij visites. ‘‘De verpleegkundig specialist doet ook zelfstandig visites bij mensen. Ik merk dat dat mij heel veel tijd scheelt. Hij kan daar ook iets meer tijd voor inplannen. Dat is weer prettig voor patiënten.’’

Medische achtergrond helpt

Niet alleen de kortere wachttijd voor patiënten en de rust bij visites zijn een voordeel. De VS kan namelijk ook snel taken overnemen. Dat verraste Mariska. ‘‘Verpleegkundigen hebben een goede medische achtergrond en een goede klinische blik. Maar ze zijn anders opgeleid dan artsen. Zo hebben ze een meer praktische kijk op dingen. Daardoor pakken ze alles snel op. Wat je theoretisch vertelt, kunnen ze snel in de praktijk brengen. Dat betaalt zich vrij snel terug.’’

Al snel enthousiast

Daardoor was ze al snel enthousiast over de verpleegkundig specialist. Mariska: ‘‘In het begin zag ik de VS als iemand die ons mooie vak half uitvoert. Daar ben ik echt op teruggekomen. Hij doet niet alles wat wij als huisarts doen, maar krijgt wel de algemene blik die huisartsen hebben. Dat vind ik heel mooi. Daarnaast weet hij heel goed wat je als verpleegkundige in de wijk aantreft. Daardoor is hij veel beter in overleggen met de thuiszorg. Het helpt enorm om beide werelden te kennen.’’

Taakherschikking vraagt gewenning

Voor iedereen was het in het begin even wennen om een verpleegkundig specialist in huis te hebben. Mariska: ‘‘Wij hebben een grote praktijk, met 10 huisartsen, 8 assistenten en in totaal 8 POH’ers. Voor iedereen was het eerst heel erg zoeken: ‘Wat kan de VS wel en niet overnemen?’’’ Als tip geeft Mariska daarom om de VS voortdurend onder de aandacht te brengen van collega’s. ‘‘In het begin hebben we de assistentes steeds gemaild wat hij wel en niet kon doen. Maar we hebben hem ook letterlijk in beeld gebracht. Zo liep hij ’s morgens even langs bij de assistentes. Daardoor dachten ze eerder aan hem als ze een patiënt aan de lijn hadden.’’ Bij haar collega-huisartsen heeft Mariska tijdens elke vergadering de voortgang ter sprake gebracht. ‘‘We hebben steeds besproken hoe het met zijn opleiding ging en voor welke klachten hij inzetbaar is. Een verpleegkundig specialist in huis hebben, is natuurlijk iets heel nieuws. Als je anderen daarin meeneemt, dan gaat het veel meer leven.’’

Contactgegevens

Wil je in contact komen met de initiatiefnemer? Klik dan hier.

Waar: Utrecht

Betrokken organisatie: Julius Gezondheidscentrum Utrecht